Πέμπτη, 29 Νοεμβρίου 2012

Κομοτηνή: Νέα ανεκτίμητα εκθέματα στο Μουσείο Καραθεοδωρή

Αυθεντικά χειρόγραφα από αλληλογραφία του Κωνσταντίνου Καραθεοδωρή με τους μεγαλύτερους Έλληνες μαθηματικούς του 20ού αιώνα (Χρ. Παπακυριακόπουλος, Δ. Κάππος, Ν. Κρητικός), φωτογραφίες από το προσωπικό άλμπουμ του κορυφαίου σύγχρονου Έλληνα μαθηματικού, καρτ –ποστάλ με ιδιόγραφες επιστολές του προς τον ακαδημαϊκό Ιωάννη Καλιτσουνάκη κι ένα βιβλίο του για την Αίγυπτο, του 1901, είναι τα νέα αποκτήματα του Μουσείου Καραθεοδωρή, που λειτουργεί στην Κομοτηνή.
Το φωτογραφικό υλικό του Κ. Καραθεοδωρή, που περιήλθε πρόσφατα στην κατοχή του Μουσείου, προέρχεται από την παρέλαση ακαδημαϊκών, με τηβέννους, το 1926 για τα εκατό χρόνια του Πανεπιστημίου του Μονάχου. Στις φωτογραφίες διακρίνονται- μεταξύ άλλων – ο νομπελίστας Heinrich Wieland (Βραβείο Νόμπελ Χημείας, 1927) αλλά και ο Otto Honigschmid, καθηγητής Ανόργανης Χημείας και Αναλυτικής Χημείας στο Πολυτεχνείο της Πράγας και μετά τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο στο Πανεπιστήμιο του Μονάχου. Η έρευνά του αφορούσε το μόριο του τύπου CaXb αλλά και τη μέτρηση της ατομικής μάζας. Οι δύο αυτοί κορυφαίοι καθηγητές αποτελούν χαρακτηριστικό παράδειγμα του κύκλου των επιστημόνων που συγκροτούσαν το περιβάλλον του κορυφαίου Έλληνα μαθηματικού στη Γερμανία και δη στο Μόναχο.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα καρτ –ποστάλ, σ’ ένα εκ των οποίων, με ημερομηνία 6.10.’35, προς τον καθηγητή Κ. Καλιτσουνάκι, ο Κ. Καραθεοδωρής γράφει: «Αγ. Κ. Καλιτσουνάκι, Ευχαριστώ για τήν χάρταν σας που με περιήλθεν εδώ εις τω Chiemsee. Βλέπετε ότι είχον δίκαιον νά μήν κατέλθω αφ’ ού ήρχισεν ο πόλεμος του οποίου αι συνέπειαι ακόμη εντελώς άδηλοι. Ο Κυριακίδης έκαμεν πολύ ωραίαν διάλεξιν με λαμπράς προβολάς. Αν έχητε καιρόν γράψητε μου εκτενέστερον δια τήν κατάστασιν των Πανεπι στημιακών. Με πολλήν φιλιάν, Κ. Καρ.» (πηγή: www. lygeros.org).
«Τόσο από τις φωτογραφίες όσο και από τις αναφορές στα καρτ –ποστάλ προκύπτουν στοιχεία και για την εμβέλεια του Κ. Καραθεοδωρή και για τις συνέπειες του πολέμου» εξηγεί στο ΑΜΠΕ ο διευθυντής του Μουσείου Καραθεοδωρή Αθανάσιος Λιπορδέζης.
Σε ό,τι αφορά το βιβλίο για την Αίγυπτο, που έγραψε ο Κ. Καραθεοδωρής το Φεβρουάριο του 1901, όπως επισημαίνει ο κ. Λιπορδέζης, πρόεδρος του Συλλόγου Προς Διάδοσιν Ωφελίμων Βιβλίων, που το εξέδωσε, ήταν ο μεγάλος λόγιος, ποιητής και πεζογράφος Δημήτριος Βικέλας και γραμματέας ο ποιητής, πεζογράφος και δημοσιογράφος Γεώργιος Δροσίνης.
Στην κατοχή του Μουσείου έχουν περιέλθει και τηλεγραφήματα από τη Συνθήκη του Βερολίνου το 1878, που έστειλε ο Αλέξανδρος Καραθεοδωρής [ο Αλέξανδρος Καραθεοδωρής πασάς, γνωστός και ως Καραθεοδωρής πασάς (1833 -1906) ήταν Έλληνας διπλωμάτης και πολιτικός της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, αρχές του19ου αιώνα, που είχε διατελέσει Ηγεμόνας Σάμου και Γενικός Διοικητής Κρήτης (Βαλής)] προς την Πύλη, τον Σουλτάνο Αμπντούλ Χαμίτ Β’, κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.
«Πρόκειται για σπουδαιότατο υλικό, πηγές χρήσιμες για έναν ιστορικό ερευνητή που θέλει να μάθει πώς έγιναν τα πράγματα» τονίζει ο κ. Λιπορδέζης.
Επίσης, στα νέα αποκτήματα του Μουσείου περιλαμβάνονται πέντε δημόσια χειρόγραφα έγγραφα, εξαίσιας καλλιγραφίας, του Αλέξανδρου Καραθεοδωρή, όταν ήταν Ηγεμόνας της Σάμου, τα οποία, σύμφωνα με τον κ. Λιπορδέζη, αναφέρονται στα γεγονότα της εποχής.
Όλο το παραπάνω υλικό αποκτήθηκε σε δημοπρασίες, η τελευταία εκ των οποίων πριν από μόλις τρεις μέρες, με χορηγία του ιδίου του κ. Λιπορδέζη και του επίσης Κομοτηναίου Βασίλη Κέκκερη. Τα έγγραφα του Αλ. Καραθεοδωρή αποτελούν χορηγία του Νίκου Λυγερού και των μαθητών του, ενώ η αλληλογραφία του Καραθεοδωρή με σπουδαίους Έλληνες μαθηματικούς του 2ού αιώνα της Πάολας Βαγιωνή. Το βιβλίο, δε, του Καραθεοδωρή για την Αίγυπτο δόθηκε στο Μουσείο από τον σύμβουλο μαθηματικών Θεσσαλονίκης και συγγραφέα Δημήτρη Παπακωνσταντίνου.
«Σιγά σιγά το Μουσείο ανανεώνει τα δευτερογενή έγγραφά του με πρωτότυπα και είμαστε ιδιαίτερα ευτυχείς γι’ αυτό» κατέληξε ο κ. Λιπορδέζης.