Πέμπτη, 16 Μαΐου 2013

Τα πανεπιστημιακά αμφιθέατρα σε λίγο... στο σπίτι μας

Της Χαράς Καλημέρη

Αμφιθέατρο... κατ΄ οίκον εγκαινιάζει το ελληνικό πανεπιστήμιο. Από τη νέα ακαδημαϊκή χρονιά, όποιος το επιθυμεί θα μπορεί να παρακολουθεί δωρεάν μαθήματα από το? σαλόνι του σπιτιού του. Με ένα απλό κλικ στον υπολογιστή του, ο «φοιτητής» θα μεταφέρεται ψηφιακά στον χώρο διδασκαλίας, έχοντας την ευκαιρία να παρακολουθήσει «ιδιαίτερα» μαθήματα από τον πανεπιστημιακό της επιλογής του.
Πλέον, η ανάπτυξη ψηφιακών μαθημάτων δεν αποτελεί προνόμιο μόνο φημισμένων αμερικανικών πανεπιστημίων, όπως το MIT, το Harvard, το Princeton ή το Stanford που προσφέρουν δωρεάν online μαθήματα στο κοινό τα τελευταία χρόνια. Στο? παιχνίδι μπαίνουν δυναμικά και τα ελληνικά πανεπιστήμια, αλλά και ΤΕΙ ανοίγοντας ένα «ψηφιακό παράθυρο» στην κοινωνία η οποία θα μπορεί να έχει «εποπτεία» της δουλειάς και της αριστείας τους. Αρκεί μια επίσκεψη στην ψηφιακή πλατφόρμα κάθε ιδρύματος για να παρακολουθήσει κανείς μια διάλεξη, ακριβώς όπως παραδίδεται στο αμφιθέατρο.

Μαγνητοσκοπήσεις
 
 Ήδη, σε αρκετά ιδρύματα έχουν αρχίσει να μαγνητοσκοπούνται οι παραδόσεις διδασκόντων ώστε να αναρτηθούν στο διαδίκτυο από το νέο ακαδημαϊκό έτος (2013 - 2014). Στόχος είναι τα ελληνικά πανεπιστήμια και ΤΕΙ να προσφέρουν ψηφιακά συνολικά 7.371 μαθήματα σταδιακά μέχρι το τέλος του 2015. Ειδικότερα, σύμφωνα με στοιχεία της Ειδικής Υπηρεσίας Διαχείρισης Επιχειρησιακού Προγράμματος Εκπαίδευσης και Δια Βίου Μάθησης του υπουργείου Παιδείας, στο πρόγραμμα των ανοιχτών ψηφιακών μαθημάτων που θα προσφέρονται δωρεάν μέσω διαδικτύου θα συμμετάσχει η πλειονότητα των ελληνικών ΑΕΙ. Πιο συγκεκριμένα, στο πρόγραμμα συμμετέχουν 19 πανεπιστήμια και 10 ΤΕΙ.
Τα πανεπιστήμια θα μαγνητοσκοπήσουν συνολικά 5.391 μαθήματα καθηγητών τους μέχρι το 2015 τα οποία θα προσφερθούν ελεύθερα προς το κοινό. Ο αριθμός των μαθημάτων ανά πανεπιστήμιο αντιστοιχεί στο μέγεθος του ιδρύματος. Έτσι, πρώτο όλων είναι το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) με 1.082 προσφερόμενα μαθήματα, ενώ ακολουθεί το Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ) με 791 μαθήματα. Τα λιγότερα μαθήματα θα προσφέρει το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας.
Επιπλέον 1.980 μαθήματα διδασκόντων τους θα προσφέρουν ΤΕΙ. Εξ αυτών τα περισσότερα -440 ψηφιακά μαθήματα- θα δημιουργήσει το ΤΕΙ Αθηνών, ενώ τα λιγότερα -67- η Ανώτατη Σχολή Παιδαγωγικής και Τεχνολογικής Εκπαίδευσης.

Ανοιγμα προς την κοινωνία
«Το πανεπιστήμιο κάνει άνοιγμα προς την κοινωνία, προσφέροντας γνώση υψηλού επιπέδου με έναν τρόπο πιο μοντέρνο, πιο άμεσο και πιο οικείο σε νεότερες γενιές. Οι πανεπιστημιακές διαλέξεις θα είναι προσβάσιμες από όλον τον κόσμο μέσω του διαδικτύου, ενώ θα είναι διαθέσιμες στην ελληνική γλώσσα. Στόχος είναι από τη μία να διαφημίσουμε τη χρήση της ελληνικής γλώσσας κι από την άλλη να μπορούν και οι ελληνικής καταγωγής πολίτες στο εξωτερικό να παρακολουθούν τις διαλέξεις της επιλογής τους» τονίζει στην «ΗτΣ» ο πρόεδρος του τμήματος Ηλεκτρολόγων Μηχανικών και Μηχανικών Η/Υ του ΑΠΘ και υπεύθυνος για το έργο στο ίδρυμα κ. Περικλής Μήτκας.
Τα ψηφιακά μαθήματα δεν θα αποτελούν, βεβαίως, ένα πλήρες πρόγραμμα σπουδών. Θα είναι αντιπροσωπευτικά για κάθε τμήμα και το περιεχόμενό τους θα οργανώνεται βάσει συγκεκριμένων προδιαγραφών ώστε να συνιστούν αυτοδύναμα μαθήματα και να επιτρέπουν την αυτοτελή μελέτη τους.
Όπως μας εξηγεί ο κ. Μήτκας, θα δημιουργηθούν τρεις κατηγορίες ψηφιακών μαθημάτων ανάλογα με το προσφερόμενο υλικό. Στην πρώτη κατηγορία (Α+), θα περιλαμβάνονται τα μαθήματα με το πιο πλούσιο υλικό. Δηλαδή, θα είναι βιντεοσκοπημένες οι διαλέξεις για το σύνολο των 13 εβδομάδων του εξαμήνου, ενώ θα υπάρχει πρόσθετο υλικό (βίντεο, σχολιασμός και σημειώσεις του διδάσκοντα, βιβλιογραφία κ.ά.).
Στη δεύτερη κατηγορία (Α), θα είναι βιντεοσκοπημένο μόνο ένα μέρος των μαθημάτων του εξαμήνου, αλλά θα υπάρχει επίσης πρόσθετο υλικό.
Στην τρίτη κατηγορία (Α-), δεν θα υπάρχουν βιντεοσκοπημένες παραδόσεις μαθημάτων, αλλά μόνο εκπαιδευτικό υλικό. Ενδεικτικά, στην πρώτη κατηγορία θα περιλαμβάνονται οι ακόλουθοι τίτλοι μαθημάτων από το πρόγραμμα του ΑΠΘ: Φαρμακολογία από την Ιατρική, Συνταγματικό Δίκαιο από τη Νομική, Ηλεκτρονικά ΜΜΕ από το τμήμα Δημοσιογραφίας, Γραμμική Άλγεβρα ΙΙ από το τμήμα Μαθηματικών, Παρατηρησιακή Αστρονομία από το τμήμα Φυσικής κ.ά.
Στην ουσία, η δράση αυτή θα εισαγάγει τα ελληνικά πανεπιστήμια στη λογική των διαδικτυακών μαθημάτων που αναπτύσσεται αλματωδώς την τελευταία δεκαετία στα πανεπιστήμια της Δύσης. Εκεί, οι φοιτητές παρακολουθούν online πανεπιστημιακά μαθήματα, ενώ λαμβάνουν και πιστοποιητικό παρακολούθησης. Κάτι, που επί του παρόντος τουλάχιστον δεν έχει προβλεφθεί να γίνει στα ελληνικά ΑΕΙ?
  • Με ένα απλό κλικ στον υπολογιστή του, ο «φοιτητής» θα μεταφέρεται ψηφιακά στον χώρο διδασκαλίας, έχοντας την ευκαιρία να παρακολουθήσει «ιδιαίτερα» μαθήματα από τον πανεπιστη- μιακό της επιλογής του.
Το υπουργείο Παιδείας θα τροφοδοτήσει την «Εθνική Πύλη Ανοικτών Μαθημάτων»
Πώς θα γίνεται η πρόσβαση στα ψηφιακά μαθήματα
Τα ψηφιακά μαθήματα των ελληνικών πανεπιστημίων και ΤΕΙ θα προσφέρονται δωρεάν μέσω του διαδικτύου. Θα μπορεί, δηλαδή, όποιος το επιθυμεί να παρακολουθήσει το μάθημα της επιλογής του με ένα κλικ στην ιστοσελίδα του ιδρύματος που το προσφέρει.
Παράλληλα, στόχος του υπουργείου Παιδείας είναι να δημιουργηθεί μια εθνική πλατφόρμα μέσω της οποίας θα είναι διαθέσιμα τα ψηφιακά μαθήματα όλων των ΑΕΙ. Στο πλαίσιο αυτό, οι αρμόδιες υπηρεσίες του υπουργείου Παιδείας πρόκειται να τροφοδοτήσουν την «Εθνική Πύλη Ανοικτών Ακαδημαϊκών Μαθημάτων», η οποία αναπτύσσεται και υποστηρίζεται από το Ακαδημαϊκό Διαδίκτυο - GUnet.

Χρηματοδότηση
Το πρόγραμμα των ανοιχτών ψηφιακών μαθημάτων των ΑΕΙ χρηματοδοτείται από ευρωπαϊκά κονδύλια και στόχος είναι να έχει ολοκληρωθεί έως το τέλος του 2015. «Το έργο κάνει, ουσιαστικά, τα ελληνικά ΑΕΙ κοινωνούς της νέας μορφής διδασκαλίας μέσω των νέων τεχνολογιών. Όμως, πρόκειται για ένα μικρό μόνο μέρος της δουλειάς που πρέπει να γίνει. Θα απαιτηθεί πολύ μεγαλύτερο έργο για να μπορέσουμε να συντηρήσουμε αυτά τα μαθήματα στο μέλλον, δεδομένου ότι το ελληνικό πανεπιστήμιο βρίσκεται σε δυσχερή θέση λόγω της οικονομικής κρίσης και δεν έχει πια επαρκές προσωπικό?», καταλήγει ο κ. Μήτκας.